Stop Vrouwelijke genitale verminking

Stop Vrouwelijke genitale verminking

Over de hele wereld werden naar schatting al zo’n 100 à 140 miljoen vrouwen en meisjes genitaal verminkt. Drie miljoen anderen lopen jaarlijks het risico deze horror te ondergaan.

 Vrouwelijke genitale verminking (VGV) komt vooral voor in Afrika, Latijns-Amerika, Azië en sommige landen in het Midden-Oosten.

In Europa wonen naar schatting 500.000 vrouwen met genitale verminking. Jaarlijks zouden er 180.000 vrouwen en meisjes het risico lopen dergelijke gruwel te ondergaan. Ook in België zijn naar schatting meer dan 6.000 genitaal verminkte vrouwen, terwijl bijna 2.000 jonge meisjes dergelijke ingreep riskeren.

Wat is VGV?

VGV is de noemer voor alle vormen van vaginale verminking waarbij de uitwendige geslachtsorganen van de vrouw gedeeltelijk of volledig worden weggehaald. Andere letsels aan die organen, die niet omwille van medische redenen werden toegebracht, vallen hier ook onder.  

Er zijn vijf verschillende types VGV:

  • Type 1 of ‘clitoridectomie’: De clitorishoed (de huidplooi die de clitoris beschermt) wordt weggesneden, en vaak wordt de clitoris zelf ook gedeeltelijk of volledig weggesneden.
  • Type 2 of ‘excisie’: gedeeltelijke of volledige verwijdering van de clitoris en de kleine schaamlippen, met of zonder excisie, of verwijdering, van de grote schaamlippen.
  • Type 3 of ‘infibulatie’: De ergste vorm: vernauwing en bedekking van de opening van de vagina door te snijden en de kleine en/of grote schaamlippen aan elkaar te hechten, met of zonder verwijdering van de clitoris.
  • Type 4: alle andere schade die op de vrouwelijke geslachtsorganen wordt aangebracht voor niet-medische doeleinden zoals een punctie, een perforatie, een incisie of verbranding.

De twee meest voorkomende vormen van VGV zijn excisie en infibulatie.

Waarom gebeurt het?

De leeftijd waarop meisjes VGV ondergaan wordt alsmaar lager en lager. Vroeger werd het beschouwd als een soort initiatierit die hoorde bij de overgang naar een volwassen leeftijd. Vandaag moet een vrouw dikwijls VGV ondergaan om aanvaard te worden in de groep.  De sociale druk is vaak niet te schatten. Zo zouden meisjes die geen VGV hebben ondergaan bijvoorbeeld niet altijd mogen trouwen. Ook mogen ze geen maaltijden bereiden voor hun familie omdat ze onrein zijn. Ze worden gemarginaliseerd en ondergaan dikwijls sociale uitsluiting, schaamte en isolatie.

Er worden verschillende redenen aangehaald voor het uitvoeren van VGV. Een kleine opsomming van de belangrijkste:

  • Psychoseksuele redenen: Men wil het seksueel verlangen van de vrouw op een laag pitje houden, hun kuisheid bewaren, hun trouw aan de echtgenoot vrijwaren en ervoor zorgen dat de vrouw maagd blijft tot het huwelijk. Dit om het seksueel genot van de partner te maximaliseren. 
  • Hygiënische en esthetische redenen: Men verwijdert de geslachtsorganen omdat ze als vuil en lelijk beschouwd worden.
  • Mythes: Volgens sommigen zou verminking van de vagina de vruchtbaarheid van de vrouw en de kans op overleving van het kind verhogen.
  • Relgieuze redenen: Enkele gemeenschappen voeren de VGV uit, denkend dat de Islam dat voorschrijft. De praktijken dateren echter al van voor het ontstaan van de Islam en in de Koran wordt er met geen woord over gerept. Ook bij christelijke, joodse en animistische gemeenschappen worden vrouwen verminkt.
  • Inkomen en sociale erkenning: De vrouwen die deze praktijken uitvoeren genieten vaak economische en sociale voordelen.

Hoe gebeurt het?

Het meisje of de vrouw wordt vaak niet op voorhand verteld wat er met hen zal gebeuren. De daad zelf, het verminken, gebeurt dikwijls zonder enige verdoving. Familieleden houden het slachtoffer in bedwang, terwijl iemand een snijdend voorwerp gebruikt om de verminking aan te brengen. Voorwerpen die vaak gebruikt worden zijn: messen, scharen, glasscherven of scheermesjes. Vaak worden meerdere meisjes na elkaar verminkt, en wordt het gebruiksvoorwerp louter met wat water of speeksel afgespoeld.

Achteraf wordt de wonde zonder verdoving gehecht met een dikke niet-steriele draad. Somalië staat bekend om het gebruik van acaciadoornen om de stompen van de grote schaamlippen tegen mekaar te houden. Hierna gebruikt men een zelfgemaakt papje (meestal een geïmproviseerd mengsel van as, aarde, eigeel of kruiden)om de wond te helen en infectie te voorkomen.

Om de schaamlippen van de meisjes aan elkaar te laten groeien, worden hun benen meestal aan elkaar gebonden. Bij elke urinelozing of stoelgang, komen er bacteriën in de wonde terecht.

In sommige landen wordt VGV wel uitgevoerd door een arts of verpleegkundige.  Maar meestal is het een vrouw die tot de kaste van de smeden behoort. In Egypte en Soedan zijn het dan weer vaak mannen die de VGV uitvoeren.

Na infibulatie (Type 3) kan een vrouw geen seks meer hebben. Pas wanneer zij getrouwd is, wordt het litteken ingesneden. Zo blijft de vrouw bewaard voor haar echtgenoot.

Het is meestal de echtgenoot die zijn vrouw ‘opensnijdt’ op de huwelijksdag. In het beste geval gebeurt dit in een ziekenhuis, maar vaker scheurt de man de vrouw geleidelijk open. Gebruikt hij hiervoor zijn penis, en slaagt hij er dan ook in, is dit een bewijs van zijn mannelijkheid en krijgt hij veel respect van zijn omgeving.

Complicaties

Uiteraard gaat VGV niet gepaard zonder complicaties.

Enkele voorbeelden van enorm vaak voorkomende en ernstige complicaties zijn:

  • Zeer hevige pijnen, waardoor de meisjes in shock kunnen gaan,
  • Verwondingen van aangrenzende organen,
  • Wondinfecties (o.a. gangreen en tetanus),
  • De overdracht van hiv,
  • Vaginitis, chronische infectie van de urinewegen, nierinsufficiëntie.

Ook op psychologisch en seksueel vlak zijn de gevolgen vaak niet niks:

  • stoornissen van de seksualiteit,
  • gevoel van onvermogen, verraad en verlating door naasten,
  • angst en schaamtegevoel.

Wanneer de wondes niet goed verzorgd worden kan VGV in sommige gevallen zelfs de dood tot gevolg hebben.

Wat Amnesty wil

Élke vorm van VGV wordt internationaal erkend als een ernstige schending van de mensenrechten. Vrouwen en meisjes die risico lopen verminkt te worden, kunnen een vluchtelingenstatus verkrijgen. Helaas worden deze meisjes, door een gebrek aan uniforme regelgeving binnen de lidstaten van de Europese Unie, te vaak teruggestuurd naar landen waar ze risico lopen op VGV.

Amnesty International wil de Europese Unie aansporen een einde te maken aan VGV. De problematiek moet hoog op de Europese agenda staan. Amnesty wil de Europese Unie aansporen een actieplan op te stellen om deze gruweldaad te voorkomen en de slachtoffers beter te beschermen.

hier niet op duwen