Waarom het klimaat ook over mensenrechten gaat

Waarom het klimaat ook over mensenrechten gaat

Actueel

Amnesty International ondersteunt de acties van klimaatbetogers wereldwijd.
De nalatigheid van regeringen en overheden om een daadkrachtig klimaatbeleid te voeren, zou wel eens tot de grootste mensenrechtenschending over generaties heen kunnen leiden. Precies daarom neemt Amnesty International op vrijdag 15 maart deel aan de wereldwijde klimaatmars. Want de strijd voor mensenrechten en de acties voor het klimaat gaan hand in hand.


Klimaatverandering = schending van mensenrechten

De aarde warmt op aan een schrikbarend tempo. De gevolgen van klimaatverandering manifesteren zich nu al, overal ter wereld. Overstromingen in Australië, bosbranden in de poolcirkel, aanhoudende droogte in Sub-Sahara-Afrika, hevige stormen in de Caraïben, … Al deze fenomenen leiden tot humanitaire rampen en dwingen mensen op de vlucht.

Klimaatverandering bedreigt mensenrechten. Want het zorgt ervoor dat mensen niet of niet langer kunnen genieten van een hele reeks rechten. Denk maar aan het recht op water, het recht op voedsel, op gezondheid, op ontwikkeling, op een gezonde leefomgeving, en zelfs het recht op leven.

Klimaatverandering treft vooral kwetsbare mensen die nu al te maken hebben met moeilijke leefomstandigheden of discriminatie. Zo werkt klimaatverandering meer armoede in de hand, door mislukte oogsten en door natuurrampen. Mensen in armoede zullen nog armer worden. En steeds meer mensen zullen hun hebben en houden noodgedwongen moeten achterlaten, om als klimaatvluchtelingen elders veiligheid en bescherming te zoeken.
 

“In plaats van jonge mensen te bekritiseren omdat ze deelnemen aan deze protesten, zoals sommige misleide politici hebben gedaan, moeten we ons afvragen waarom regeringen zelf wegkomen met spijbelen op het vlak van klimaatbeleid.”

Kumi Naidoo, secretaris-generaal van Amnesty 

“Klimaatverandering is een belangrijk mensenrechtenthema, omdat de impact ervan op mensen niet te overzien is. Bestaande ongelijkheden zullen alleen maar toenemen. En het zijn onze kinderen die met de beangstigende effecten ervan zullen opgroeien. Het feit dat de meeste regeringen nauwelijks een vinger uitsteken als reactie op de wetenschappelijke inzichten over de klimaatgevolgen, is een van de grootste schendingen van de mensenrechten over generaties heen”, stelt Kumi Naidoo, secretaris-generaal van Amnesty International.

“Daarom steunt Amnesty alle kinderen en jongeren in hun klimaatacties. Deze beweging komt op voor sociale rechtvaardigheid en mobiliseert duizenden mensen die hun regeringen vreedzaam oproepen om de klimaatverandering te stoppen”, besluit Kumi Naidoo nog.


Klimaatactie = respect voor mensenrechten

Het is hoog tijd voor een doortastend beleid, zowel op nationaal als op internationaal niveau, om de opwarming van de aarde tegen te gaan. Zo niet, waarschuwt het ‘Intergovernmental Panel on Climate Change’ (IPCC) voor een globale temperatuurstijging van 1,5 °C tussen 2030 en 2052. Die stijging zal onomkeerbare en verwoestende effecten hebben. En enkel leiden tot meer en ergere schendingen van mensenrechten. Staten kunnen het probleem niet langer negeren.


“Jongeren krijgen vaak de boodschap dat ze ‘de leiders van morgen’ zijn. Maar als ze tot ‘morgen’ wachten, is er misschien geen toekomst meer om leiderschap in op te nemen.”

Kumi Naidoo, secretaris-generaal van Amnesty International


Actie voor het klimaat is actie voor mensenrechten. Meer nog, klimaatmaatregelen kunnen enkel effectief zijn als ze rekening houden met mensenrechten. Beleidsmakers moeten erover waken dat plannen voor het klimaat doordacht zijn, en dat de menselijke kost ervan beperkt wordt. Jammer genoeg bestaan er nu al voorbeelden van het tegendeel. Zo zorgde een herbebossingsproject in Kenia ervoor dat de Sengwer, een inheems volk, van hun land verdreven werden, soms met geweld. Ze waren niet eens geconsulteerd.

Toekomstige generaties verdienen beter. Respect voor mensenrechten in projecten voor het klimaat betekent bijvoorbeeld dat burgers kunnen deelnemen aan het ontwerpen, uitvoeren en evalueren van het klimaatbeleid. Jongeren moeten de nodige informatie en educatie krijgen om op een zinvolle manier deel te kunnen nemen aan het klimaatdebat. Ze moeten betrokken worden in de besluitvorming die hen ook rechtstreeks raakt. Alleen zo kan de overheid adequaat reageren op de noden van haar burgers, in overeenstemming met hun mensenrechten.

“Het enige wat de bescherming van mensen tegen klimaatverandering in de weg staat, is het gebrek aan politieke wil van regeringsleiders. Politici kunnen excuses blijven maken voor hun passieve houding, maar met de natuur valt niet te onderhandelen. Ze moeten naar onze jongeren luisteren en vandaag nog stappen ondernemen om de klimaatverandering te stoppen, want het alternatief is ondenkbaar.”

hier niet op duwen