Frankrijk: disproportionele impact van de noodtoestand

Frankrijk: disproportionele impact van de noodtoestand

Rapport

Na de aanslagen in Parijs kondigde de Franse regering de noodtoestand af. Die blijft gelden tot 26 februari 2016, maar intussen werd het voorstel gedaan om deze periode met drie maanden te verlengen. 

Tijdens de noodtoestand is het mogelijk om huiszoekingen te verrichten, op bevel van de Prefect, en zonder gerechtelijke tussenkomst. Ook kunnen individuen een verplichte verblijfplaats opgelegd krijgen, op last van de Minister van Binnenlandse Zaken, eveneens zonder gerechtelijke tussenkomst. 

Een noodtoestand staat inderdaad toe dat bijzondere maatregelen genomen worden, maar geeft geen absolute vrijgeleide aan de uitvoerende macht. De maatregelen moeten strikt noodzakelijk en proportioneel zijn, net omdat ze een uitzonderlijke inperking op de rechten van burgers inhouden. 

Tot nu toe werden op deze wijze 3.242 huiszoekingen uitgevoerd en meer dan 400 verplichte verblijfplaatsen opgelegd. 

Uit Amnesty's rapport Upturned lives: The disproportionate impact of France’s state of emergency blijkt dat er bij de huiszoekingen, dikwijls laat ’s avonds of ’s nachts, vaak buitensporig geweld gebruikt werd, dat er onnodig schade toegebracht werd, en dat de bewoners van het huis onder vuur gehouden werden, of geboeid werden gedurende de duur van de huiszoeking. De betrokkenen kregen slechts een vage uitleg voor de reden van de huiszoeking. Bovendien leidden ze slechts zelden tot verder strafrechtelijk onderzoek, wat uiteraard vragen oproept over de motivering van deze huiszoekingen. Nochtans hebben ze een grote impact op de betrokkenen, die in interviews met Amnesty stelden hevig geschrokken te zijn, soms zelfs getraumatiseerd, en zich geviseerd te voelen, omwille van hun geloof.

“NET OMDAT HET UITZONDERLIJKE MAATREGELEN IN EEN NOODTOESTAND ZIJN, MOETEN DE FRANSE AUTORITEITEN DE NODIGE VOORZICHTIGHEID AAN DE DAG LEGGEN”
___________________

Eva Berghmans, Amnesty International

Wie een verblijfplaats opgelegd krijgt, mag doorgaans zijn huis ’s nachts niet verlaten, moet overdag binnen zijn gemeente van verblijf blijven, en zich meermaals rapporteren bij de politie. De maatregel heeft verregaande gevolgen, in de zin dat de bewegingsvrijheid van deze mensen sterk aan banden gelegd wordt, waardoor zij moeilijk hun professionele of andere verplichtingen kunnen nakomen. Ook hier blijken de maatregelen vaak niet grondig gemotiveerd en beroepen ertegen hebben weinig kans op slagen. Ze werden niet alleen opgelegd in het kader van de strijd tegen terreur, maar ook aan milieuactivisten die wilden demonstreren tijdens de Klimaattop in Parijs. 

“Net omdat het uitzonderlijke maatregelen in een noodtoestand zijn, moeten de Franse autoriteiten de nodige voorzichtigheid aan de dag leggen,” zegt Eva Berghmans, beleidsverantwoordelijke bij Amnesty International. “Daarom moet de Franse overheid nu duidelijk aantonen dat het noodzakelijk is dat de noodtoestand gehandhaafd blijft, en moeten er waarborgen komen opdat de noodmaatregelen niet misbruikt worden, of disproportioneel of discriminatoir toegepast worden.”

Download het rapport Upturned lives: The disproportionate impact of France’s state of emergency.

Lees het volledige Engelse persbericht.